پژوهش حاضر باهدف بررسی اهداف تربیتی ازمنظر امام موسی صدر صورت گرفته است، بنابراین ازنظر هدف کاربردی، ازنظر داده ها آمیخته (کیفی و کمی) و ازنظر روش اجرای پژوهش از نوع اکتشافی (مرحله کیفی) و پیمایشی مقطعی (مرحله کمی) است. درروش کیفی، فیش برداری از کتاب های ادیان در خدمت انسان، برای زندگی، گام به گام با امام، نای و نی، مدرسه تربیتی و درس گفتارها صورت گرفت. بر اساس تحلیل کیفی، مدل تربیتی موردنظر شهید موسی صدر استخراج و ارائه گردید، سپس برای تائید بیشتر مدل، با استفاده از نظرات افراد موردمطالعه، اقدام به مطالعه میدانی شد. داده های کمی، با استفاده از پرسشنامه طراحی شده، به روش نمونه گیری طبقه ای تصادفی، گردآوری شده و روایی صوری توسط اساتید تأیید شد. پایایی پرسشنامه نیز با ضریب آلفای کرونباخ 899/0 مورد تائید قرار گرفت. جامعه آماری 305 نفر از مدیران و معلمان مدارس استان سمنان و همچنین کارشناسان موسسه امام موسی صدر بوده است. داده ها با استفاده از آزمون های کلموگروف-اسمیرنف و با نرم افزار اس پی اس اس تحلیل شد. نتیجه مرحله کیفی نشان داد اهداف تربیتی ازمنظر امام موسی صدر شامل رشد شناختی، رشد جسمی، رشد اجتماعی، رشد عاطفی و رشد معنوی است. در خروجی مرحله کمی، میزان اهمیت اهداف تربیتی ازمنظر امام موسی صدر با استفاده از آزمون تی تک نمونه ای، بررسی شد.

هدف از این پژوهش تبیین و بررسی اهداف تربیتی بیانیه گام دوم انقلاب است. روش پژوهش حاضر، توصیفی-تحلیلی بوده است. بدین صورت که ابتدا اهداف موجود در بیانیه شناسایی و احصاء شدند و سپس هر یک از اهداف به فراخور ارتباط، در یکی از ساحت های شش گانه ی تربیت قرار داده شدند و سپس مورد بررسی و تحلیل قرار گرفتند. نتایج حاصل از پژوهش حاضر، نشان می دهد که اهداف تربیتی ساحت اجتماعی-سیاسی بسامد بسیار بالایی را به خود اختصاص داده اند. تبیین اهداف در این ساحت، تعهد افراد را در فعالیت های سیاسی-اجتماعی تقویت می کند و باعث نقش آفرینی و درنهایت کسب اعتبار بیشتر برای جامعه ایران اسلامی در جوامع بین المللی می­گردد. اهداف ساحت تربیتی اعتقادی، عبادی و اخلاقی دومین بسامد را به خود اختصاص داده اند و این بدین معنا است که اگر تمام شرایط نقش آفرینی مهیا باشد ولی نسبت به اهداف ساحت اعتقادی، عبادی و اخلاقی کوتاهی شود، نمی توان به هدف نهایی تربیت که همان رضوان الهی است، نائل آمد. بسامد اهداف ساحت اقتصادی و حرفه ای با ساحت علمی و فناوری قرابت بیشتری دارد که بیانگر ارتباط نزدیک این ساحات با یکدیگر است، چراکه پیرو تجهیز و تقویت زیرساخت های علمی و فناوری، ساحت اقتصادی و حرفه ای رونق پیدا می کند و کمترین بسامد مربوط به ساحت های زیبایی شناختی و هنری و زیستی – بدنی است که بیانگر این مهم است که چنانچه در یک جامعه بشری دستورالعمل های جامع و کافی برای تقویت و توسعه سایر ساحات وجود داشته باشد و زمینه های استقرار و پیاده سازی دستورالعمل ها وجود داشته باشد، خودبه خود ساحت های هنری و زیبایی شناختی و زیستی – بدنی توسعه می یابند و زمینه های نشاط و امیدبخشی و توجه به ظرفیت های انسانی محقق می گردد.

مهدویت و انتظار در رویکرد شیعی، تنها ناظر به آینده نیست؛ بلکه مکتبی تربیتی برای انسان معاصر است و به عنوان نظام تربیتی، اهداف، اصول و روش های خاصی دارد. این نوشتار، با هدف واکاوی و بازشناسی اهداف نظام تربیتی انتظار از میان روایات و معارف مهدوی با استفاده از منابع کتابخانه ای و به روش تحلیلی- توصیفی نگاشته شده است. از آن جا که آماده نبودن نفوس بشری برای پذیرش ولایت ائمه اطهار (ع) از عوامل غیبت به شمار می رود، انتظار به عنوان موهبتی الهی، برای رهایی از محرومیت ناشی از غیبت، درصدد تصحیح ارتباط آدمی با خلیفه الهی است؛ از این رو اهداف تربیتی متمرکز بر موضوع امامت و شامل معرفت و حب امام و اطاعت از اوست که هر یک به اهداف غایی همچون معرفت الهی، حب الهی و عبودیت و تقوای الهی می انجامند. همچنین برخی اهداف جزئی و واسطی نیز در این میان مطرح شده اند که عبارتنداز خودشناسی، دشمن شناسی، شناخت طبیعت، حب خویشتن، تولی و تبری و حب تمام موجودات، تحقق و وحدت خویشتن، تنظیم روابط با انسان های دیگر در ابعاد سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی و بهره مندی صحیح از طبیعت.

در فقه اسلامی، تحلیل و رفع تعارض روایات، یکی از چالش های اصلی در فهم و استنباط احکام است که نیاز به بهره برداری از ابزارهای مناسب، برای حل آن دارد. یکی از این ابزارها، استفاده از اهداف تربیتی شریعت است که می تواند به عنوان ملاکی معتبر برای رفع تعارضات و تبیین روایات فقهی عمل کند. باتوجه به اهمیت اهداف شریعت در تفسیر و تحلیل نصوص، بازنگری در نحوه بهره گیری از این اهداف به ویژه در زمینه اهداف تربیتی، ضرورتی انکارناپذیر دارد.این مقاله با روش توصیفی – تحلیلی بر آن است که به تبیین نقش اهداف تربیتی شریعت، در تحلیل و رفع تعارض روایات بپردازد. نتایج تحقیق نشان می دهد که توجه به اهداف کلان تربیتی شریعت، می تواند به عنوان معیاری برای سنجش روایات، کشف هماهنگی درونی آنها و کنارگذاشتن روایات ناسازگار با اصول تربیتی، فهم و تفسیر نصوص، تضییق و یا توسعه ادله به کار گرفته شوند و در نهایت، در صورت پذیرش تعدی از مرجحات منصوصه، شناخت اهداف تربیتی شارع و اولویت بندی آن، می تواند به عنوان یکی از مرجحات در جهت حل تعارض روایات باشد.

افزایش رو به رشد مهد کودک ها و محتوای بعضا نامناسب آن در برخی از نقاط کشور ، نگرانی هایی را برای والدین و مسؤولان بوجود آورده است. سؤال مقدماتی این است که اساساً نظر اسلام در مورد مهد کودک چیست و آیا با تأسیس و رشد فزایند آن، آسیبی به تربیت کودک بویژه تربیت دینی او وارد نخواهد شد؟ و از طرفی سؤال اصلی این است که در صورت تأیید اجمالی مهد کودک از نظر اسلام، آیا در اسلام و متون اصلی آن دلالتی برای تعیین محتوای درسی مهد کودک می توان یافت . بر اساس یافته های این مقاله، اهداف عملیاتی تربیت که مقدمه محتوای آموزشی مهد کودک هستند، دستکم هفت ساحت تربیتی را شامل می شود. روشی که در این مقاله به کار گرفته شده است همان روش شناخته شده حوزه های علمیه یعنی فقاهتی است. بدین ترتیب که محقق با مراجعه به آیات و روایات و با استفاده از قواعد اصولی و فقهی، حکم موضوعات، چه هنجاری و چه توصیفی را کشف می کند. پیشنهاد اصلی این مقاله این است که حوزه های علمیه با توان علمی و معنوی خود به این موضوع به عنوان موضوع با اولویت بپردازند و نمونه های اجرایی نیز با همکاری آموزش و پرورش راه اندازی شود.

هدف: هدف اصلی این پژوهش، بررسی دیدگاه های نواندیشی اسلامی در حوزه زنان و استخراج مبانی و اهداف تربیتی آن است.  روش: روش انجام این پژوهش تحلیلی-استنتاجی است.  یافته­ ها: آنچه در این پژوهش بر اساس مبانی نظری نواندیشان اسلامی در حوزه­ی زنان در زمینه تعلیم و تربیت استنتاج گردید عبارتند از:   پنج مبنای تربیتی، یک هدف کلی و پنج هدف واسطی. مبانی تربیتی استخراج شده شامل: جایگاه والای عقلانیت در فهم دین، عدالت به مثابه مفهومی سیال و پویا، رویکرد هرمنوتیکی به دین، تاکید بر تساوی بنیادین انسانها در حقوق، تاکید بر آزادی می باشد. اهداف نیز شامل یک هدف کلی یعنی تساوی بنیادی زن و مرد بر اساس کرامت ذاتی انسان­ها و پنج هدف واسطی شامل: برابری حقوقی، برابری آموزشی، پرورش عقلانی، آزادی زنان و استقلال زنان می باشد. نتیجه گیری: نواندیشی اسلامی با عبور از تقسیمات جنسیتی، سیما، هویت، حقوق زنان و تعلیم و تربیت آنها را بر اساس نشانه­هایی مانند اخلاق، انصاف، عرف­گرایی، تأویل­گرایی نصوص دینی، و تغییر بر اساس مقتضیات زمان ترسیم می­کند.